Sağlık ve Bilişim Dünyasının Birlikteliğini Yakından Tanıyalım

547 0
547 0

Günümüz dünyasında bilişim teknolojileri, hayatımızın her anını kolaylaştırmaya devam ediyor. Üstelik bu teknolojiler farklı ölçeklerden, farklı alanlara kadar  birbirinden değişik formlarda karşımıza çıkıyor. Kimi zaman kurumsal şirketlerin iş verimliliğini arttıran bilişim teknolojileri, kimi zamansa bireysel kullanıcılarının bir etkinliğe daha konforlu bir şekilde ulaşmasına yardımcı oluyor.

21.yy’da bilişim dünyasının en çok etkilediği alanlardan biriyse tüm insanlığın ortak noktası olan ‘sağlık’. Gelişen teknolojiler ve bilim dünyasındaki yenilikler ‘sağlık sektörünü’ de bambaşka bir forma sokmuş durumda. Biz de bu yazımızda sizlerle sağlık ve bilişim dünyasının nasıl bir araya geldiğine ve bu konudaki gelişmelere yer vereceğiz.

Sağlık Bilişimi Nedir?

Bilişim ve sağlık gibi iki önemli alanının bir araya gelmesiyle birlikte Sağlık Bilişimi veya Tıbbi Bilişim adı verilen yepyeni bir çalışma alanı doğdu. Sağlık Bilişimi denilince aklınıza ameliyatlarda kullanılan robotlar, bilimkurgu filmlerinden fırlamış gibi duran laboratuvarlar geliyorsa yanılmıyorsun. Sağlık Bilişimi tam olarak bilgi teknolojilerini kullanarak  tanı, tedavi, eğitim, iletişim, veri ve bilgi toplama, veri ve bilgi işleme, bilgi yönetme, tıbbi karar verme ve bilimsel çözümleme yöntemlerini içeren bir bilim dalı olarak karşımıza çıkıyor.

İngiltere Tıbbi Bilişim Derneği ise sağlık bilişimini şu şekilde tanımlıyor:

‘Sağlık hizmetlerini yaygın olarak sunabilmek için, var olan bilginin paylaşımını ve kullanımını sağlayacak araçların, becerilerin ve bilincin tümü ve ya son yıllarda, dünya çapında akademik çevrelerce takip edilen ve geliştirilen, bilgi sistemlerinin sağlık hizmetlerine uygulama yöntemlerini araştıran ve öğreten bir bilim dalı; sağlık, bilişim, psikoloji, epidemiyoloji ve mühendisliğin buluştuğu nokta.’

Bilişim teknolojilerinde yaşanan gelişmelerin sağlık hizmetlerini ve sunulan hizmetlerin kalitesini etkilememesini beklemek anlamsız olurdu elbette. Sağlık Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Dr. Şuayip Birinci kendisiyle yapılan bir röportajda bu birlikteliği şu şekilde açıklıyor;

‘Teknolojinin kişiye özel hizmetleri geliştirdiği günümüzde sağlığın da kişiye özel olması zaten beklenen bir talepti. Zaman kaybına ve hataya asla tahammülü olmayan sağlığımızı, hız ve kalitenin en önemli faktörü olan sağlık bilişim teknolojileriyle buluşturarak, çağın gereklerine uygun olarak davranmak gerekir.’

Sağlık Bilişimi Denilince Akla Neler Gelmeli?

Şu ana kadar akıllarda oldukça soyut bir tanımlamanın oluştuğunun farkındayım. Gelin bu durumu biraz daha somutlaştıralım. Sağlık bilişimi denilince aklımıza;

  • Dijitalleşen randevu sistemleri,
  • Her yerden, her an ulaşılabilir hale gelen hasta bilgileri,
  • Hasta takibini kolaylaştıran online uygulamalar,
  • 112 Acil Butonu,
  • e-Nabız Uygulaması,
  • Online Randevu Hizmetleri,
  • Laboratuvar test sonuçların ve çeşitli röntgen sonuçların online ulaşabilme,
  • Online reçete sistemi,
  • Robot tedavi teknolojileri ve daha sıralanabilecek pek çok gelişme gelmelidir.

Günümüz dünyasında artık sayfa yığınlarından oluşan sağlık kayıtları, CD’lere aktarılan tahliller veya uzun uzun beklenen randevu kuyrukları yerine çok daha basit bir şekilde tek bir tıkla ulaşılabilen sağlık hizmetleri mevcut. Artık bilgisayarlardan, akıllı telefonlardan ya da tabletlerden online olarak tüm sağlık geçmişlerine erişebilmek mümkün. Hatta artık insanlar giyilebilir sağlık teknolojilerini ve GSM operatörlerinin sağlık uygulamalarını kullanarak nabız, tansiyon, kalori, şeker gibi kendi günlük sağlık göstergelerini de sisteme girerek tanı ve tedavi süreçlerine katkıda bulunmak için hekimlerine sağlıklarına dair daha fazla bilgi sunabiliyor. Hayat kalitemizi arttıran sağlık bilişimi gittikçe daha da vazgeçilmez bir hal alıyor. Birinci verdiği röportajda sağlık alanını artık bilişim sektöründen bağımsız düşünmenin mümkün olmadığına da değiniyor;

‘Artık sağlığı bilişimsiz düşünemeyeceğimiz bir yüzyılın içerisindeyiz. Şöyle ki, ister sağlık hizmeti veren doktor isterseniz sağlık hizmeti alan vatandaş olun, bilişimin sağlığa entegrasyonundan faydalanmadığınızda aldığınız ya da sunduğunuz hizmetin erişilebilirliği/kalitesi düşmektedir. En önemli hizmet sektörü olan sağlık, teknolojinin sağladığı imkanlarla zaman ve mekandan bağımsız uygulamaları hayata geçirmekte, zamanın hızıyla yarışmaktadır. Sağlıkta finansmanı yükseltmek, nitelikli insan kaynağını yetiştirmek belli bir noktaya kadar çözüm olabilir, fakat bizzat insanı sürece dahil etmeden sağlıkta sürdürülebilirliği sağlamamız imkansız.’

İşte bu noktada devreye  bilişimin ve teknolojinin bize sağladığı araçlar giriyor. Giyilebilir sağlık teknolojileri, kişiselleştirilmiş sağlık yazılımları, doktor hasta etkileşimini güçlendiren iletişim platformları, zaman ve mekandan bağımsız tetkik yapabilen mobil medikal cihazlar, anlık veri paylaşabilen ileri teknoloji sağlık araçları, tedavi kalitesini en üst seviyeye çıkaran sensor teknolojilerinin gelişimi daha da hayati bir önem taşıyor. Önümüzdeki süreçte yaşanacak gelişmeler ise sağlık bilişiminin evriminin ne yönde ilerleyeceğiyle ilgili bizlere bilgi vermeye devam edecek.

Etiketler

Yorum Sırası Sizde